De herfst is het perfecte seizoen om met een natuurdagboek te beginnen. Overal vind je bijzondere vormen, kleuren en structuren: van glanzende kastanjes tot verkleurde bladeren en paddenstoelen. Met deze 25 prompts (creatieve mini-opdrachten) ontdek je hoe je met eenvoudige schetsjes en korte notities de natuur om je heen vastlegt. Tien minuten per keer is genoeg. Je hoeft niet goed te kunnen tekenen. Het gaat niet om perfecte plaatjes, maar om écht kijken, ontdekken en je verwonderen.
Heb je geen schetsboek? Gebruik het gratis Nature journal-werkblad onderaan deze pagina (PDF-download).
Tips voor je begint
Voor je begint, nog een paar korte tips:
- Houd je materiaal eenvoudig: een schetsboek en een paar (kleur)potloden is genoeg.
- Kies je onderwerp dichtbij huis, bijvoorbeeld in je tuin, op je balkon of in het buurtpark.
- Kies één prompt uit de lijst en zoom daarop in. Zo houd je het behapbaar.
- Kijk met échte aandacht naar je onderwerp, zet al je zintuigen open en verwonder je!
- Maak vervolgens kleine schetsjes en notities. 10 minuten per keer is genoeg!
De 25 herfst-prompts
Prompts zijn kleine opdrachten om je helpen in het moment te komen, écht goed te kijken en te genieten van de natuur. Het maakt niet uit in welke volgorde je de prompts gebruikt.
Kies één prompt per keer! Zet je zintuigen open en leg vast wat je waarneemt. Dat mag met een tekening, maar je kunt ook woorden of getallen gebruiken. Doe wat bij jou past!
Vruchten
- Een mispel of rozenbottel: bekijk de vorm van de vrucht. Zie je nog restjes van de bloem?
- Een appel: welke kleuren kun je ontdekken in de schil? Maak er een klein kleurenpalet van op je pagina.
- Een trosje vuurdoornbessen: welke tint oranje hebben de besjes in jouw trosje in vergelijking met andere trosjes? En hoeveel besjes telt het trosje? Teken het trosje met snelle cirkels en noteer het exacte getal erbij.
- Een druif: ruik eens goed. Waar doet de geur je aan denken? Schrijf er een kort verhaaltje over.
- Een pompoen: doe je ogen dicht en omvat de pompoen met beide handen. Is de schil glad of ruw?
Zaden
- Een hazelnoot: neem de hazelnoot in je hand. Hoe groot is hij ten opzichte van je vingers? Teken de omtrek en noteer in een paar woorden je bevindingen.
- Een eikel: bekijk de houtachtige schil van dichtbij. Kun je patronen ontdekken?
- Een wilde kastanje: voel met je vingers over de kastanje. Is die glad, glanzend of dof?
- Een beukennootje: houd het nootje tussen je vingers en bekijk de vorm. Kun je die natekenen?
- Een dennenappel: bekijk de schubben van dichtbij. Kun je zaadjes ontdekken?
Paddenstoelen
Let op: Paddenstoelen zijn prachtig, maar kunnen giftig zijn. Kijk ernaar, maar raak ze niet aan.
- Een groepje paddenstoelen: hoeveel paddenstoelen tel je? Hoe groot zijn ze?
- Een vliegenzwam: kijk goed…hoeveel witte stippen tel je op de hoed? (voorzichtig, deze paddenstoel is heel giftig).
- Een grote bruine paddenstoel: houd een spiegeltje onder de hoed en beschrijf wat je ziet.
- Een inktzwam die zwart aan het worden is: is hij stevig, slap of lijkt hij bijna vloeibaar? Kun je je voorstellen dat deze paddenstoel kort geleden nog grotendeels wit was?
- Elfenbankjes: hoeveel laagjes zie je boven elkaar? Waar doet het je aan denken?
Kleine dieren
- Een roodborstje: is zijn borst echt rood? Welke andere kleuren hebben zijn veren?
- Een pissebed onder een steen: hoeveel pootjes heeft het? Welke kleur heeft het dier?
- Een spinnenweb: onderzoek hoe de draden lopen. Hoe groot zou de spin zijn die erbij hoort?
- Een merel: welke kleuren zie je in de veren van een merel? Veranderen de kleuren als het licht erop valt?
- Een worm: kun je de ringen op het lichaam van de worm zien? Maak een kleine schets van wat je waarneemt.
Herfstbloemen en bladeren
- Een eikenblad: bekijk de vorm van het blad. Waar doen de golvende lijnen je aan denken?
- Een uitgebloeide zomerbloem: bekijk en beschrijf wat er over is van de bloem.
- Een verkleurd herfstblad: hoeveel verschillende kleuren tel je in het blad?
- Een herfstbloem: doe je ogen dicht en ruik van dichtbij. Heeft de bloem een geur?
- Een nat herfstblad: bekijk de druppels op het blad en leg je hand erop. Hoe voelt het aan?
Wees niet te kritisch
Je hoeft geen kunstenaar of bioloog te zijn om een Nature Journal te beginnen. Het enige dat je nodig hebt is aandacht. Laat je niet afleiden door perfectie …begin gewoon en sta jezelf toe om door te gaan, al vind je je werk in het begin misschien niet mooi genoeg. Uiteindelijk leer je je waarnemingen steeds beter weer te geven, gewoon door het te doen….’to make pencil miles‘, zoals John Muir Laws het zo mooi zegt.
Gratis Nature Journal-Werkblad (PDF)
Om ontspanning en verwondering te ervaren, hoef je niet op reis naar een verre bestemming. Een plant op je balkon, een insect in de tuin of een paddenstoel tijdens je lunchpauze is al genoeg voor een mooi natuurmoment.
Om het je nog gemakkelijker te maken heb ik samen met de Groene GGZ een eenvoudig Nature Journal-werkblad gemaakt. Je kunt het gratis downloaden en gebruiken om jouw natuurindrukken vast te leggen. Veel plezier met Nature Journaling!
